Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

stelsel - (stel)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

stelsel* [(samen)stel] {1691 als ‘stel’; als ‘samenstel’ 1760} van stellen met het achtervoegsel -sel.

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

stelsel znw. o., betekent in ouder-nnl. ‘positie, stand’, dan ook ‘samenstel’, later als vertaling van systeem gebruikt.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

stelsel znw. o., nog niet bij Kil. Vert. van systeem (gr. sústēma?

C.B. van Haeringen (1936), Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Supplement, Den Haag

stelsel. In de bet. ‘positie, stand’ reeds bij v.Mander; ouder-nnl. en nog dial. = ‘stel, samenstel’; deze bett. maken het niet aannemelijk dat het woord ospr. een vertaling van systeem zou zijn, al is het in jonger gebruik daarmee synoniem. Wel zal het eerst later-nnl. bnw. † stelselmatig een vertaling zijn van systematisch.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

stelsel ‘systeem’ -> Fries stelsel ‘systeem’; Indonesisch stélsel ‘systeem’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

stelsel* stel 1691 [WNT]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal