Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

sirocco - (droge wind)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

sirocco [droge wind] {1824} < italiaans scirocco < arabisch sharqī [oostelijk], van sharq [zonsopgang, oosten] (vgl. Saraceen).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2007), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Supplement, Stellenbosch

sirokko s.nw.
Baie warm, droë suidoostewind wat van die Sahara oor die Middellandse See na die suide van Europa waai.
Uit Ndl. sirocco (1824).
Ndl. sirocco uit It. scirocco uit Arabies sharq 'ooste', met lg. van sharaqa 'opkom', met verwysing na die sonsopkoms, waarmee die rigting waaruit die wind waai, aangedui word.
D. Schirokko, Eng. sirocco (1617), Fr. siroco, Port. siroco, Sp. siroco.

S.P.E. Boshoff en G.S. Nienaber (1967), Afrikaanse etimologieë, Die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns

sirokko: warm woestynwind v. N.-Afr. na S.-Eur.; Ndl. en Eng. sirocco, Fr. siroc(o), It. sirocco/scirocco, Sp. siroco, Port. xaroco, uit Arab. sharq/shark, “ooste” (sharaka, (die son) “het opgekom”).

Thematische woordenboeken

N. van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

sirocco (Italiaans scirocco)

R. Dozy (1867), Oosterlingen, verklarende lijst der Nederlandschen woorden die uit het Arabisch, Hebreeuwsch, Chaldeeuwsch, Perzisch en Turksch afkomstig zijn, 's-Gravenhage

Sirocco
De Italiaansche naam voor den zuidoostenwind; een woord, dat ook door ons dikwijls gebruikt wordt. Het is het Arab. sjarkî, oostelijk, afgeleid van sjark, dat het oosten beduidt. Eigenlijk behoort het substantief wind er bij, maar het adjectief wordt als substantief gebruikt; Freytag heeft dit niet vermeld, maar Pedro de Alcala heeft sjarkî als levante viento oriental, en het staat ook bij Dombay, Gramm. ling. Mauro-Arab., p. 54, als eurus, bij Bocthor, bij Berggren, bij Marcel en in den Dictionnaire berbère onder est (vent d’). Het Sp. heeft xirque in den zin van: zuidoostenwind in de Middellandsche zee; het Port. xaroco en xarouco, oostenwind in ’t algemeen, ook zuidoostenwind en in de provinciën de noordoostenwind (Sousa, p. 199); eindelijk het Ital. sirocco. Met verandering der r in l, Sp. xaloque, volkomen in denzelfden zin als xirque, en even als dit eigenlijk een adjectief (zoo un viento xaloque bij Marmol, Descripcion de Affrica, III, fol. 18, col. 1). Dit xaloque is eindelijk tot de Arab. teruggekeerd, maar ’t was onderweg zóó veranderd, dat zij er hun sjarkî niet in herkenden; zij spraken het uit sjaloek, sjeloek, sjoloek, met die onzekerheid in de vokalen, die vreemde woorden bij hen gewoonlijk hebben, en schreven het met de harde k in plaats van met de zachte, شلوك. Zoo heeft reeds Alcala onder viento entre oriente y austro Arab. xulûq; de schrijfwijze met Arab. letters staat, zooals ik ze heb opgegeven, bij Bocthor en bij Berggren onder siroc, en bij Palgrave (Narrative of a year’s journey through Arabia, I, p. 17) leest men:“shelook, modified form of the semoom, the sirocco of the Syrian waste, though disagreeable enough, can hardly be termed dangerous.”

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

sirocco droge wind 1824 [WEI] <Italiaans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal