Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

schieman - (matroos)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

schieman* [matroos] {schimman, schipman [zeeman, matroos, schipper, stuurman] 1371} middelnederduits schipman, schimman, van schip + man1.

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

schieman znw. m. ‘matroos belast met knopen en splitsen van touwwerk’, Kiliaen schieman, schimman, mnl. schimman, ook nhd. schiemann. De grondvorm is schipman, vgl. nde. skibmand. — De ontwikkeling tot de tegenwoordige vorm is eigenaardig. — > ne. skeeman (sedert 1820, vgl. Bense 380).

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

schieman znw., sedert Kil.; bij dezen ook de al mnl. vorm schimman m. = mnd. schipman, schimman m. (nhd. schiemann), de. skibmand “schieman”. Samenst. van schip en man. Waar en hoe de vorm schieman is opgkomen, is onzeker.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

schieman m., Mnl. schieman, schimman + Mndd. schimman (Nndd. schieman), Zw. skipman, De. skibmand: niettegenstaande de zonderlinge vormen, toch wel een samenst. met schip en man.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

schieman ‘matroos’ -> Engels skeeman ‘matroos’; Duits † Schiemann ‘matroos’; Zweeds sjöman, skeppsman ‘tweede bootsman, vaak belast met controleren van voortuig en anker; op schepen: touw dat gebruikt wordt om te zorgen dat andere touwen niet vast komen te zitten’; Frans † esquiman ‘Hollandse marine-officier’; Russisch † šchiman, škiman ‘onderofficier aan boord die op touwwerk past’.

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal