Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

relaxen - (zich ontspannen)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, Amsterdam

relaxen ww. ‘zich ontspannen’
Nnl. relaxen ‘zich ontspannen’ in die haar ... zag “relaxen” bij koffie [1958; Leidsch Dagblad], dat je met een Vespa sportief kunt relaxen [1962; Onze Taal], ook als zn. relax ‘ontspanning, prettige verpozing’ [1958; Reinsma 1975].
Ontleend aan Engels relax ‘minder gespannen worden’ [1939; OED], eerder al ‘minder formeel worden’ [1837; OED], ‘losser maken’ [ca. 1420; OED], van Frans relaxer ‘ontspannen’, Oudfrans relaxer ‘bevrijden’ [1338; TLF], eerder al ‘zonden vergeven’ [eind 12e eeuw; TLF], ontleend aan Latijn relaxāre ‘losser maken; ontspannen, kalmeren’, gevormd met → re- bij laxāre ‘losmaken, ontspannen’, zie → laxeren.
relaxed bn. ‘ontspannen’. Nnl. relaxed ‘ontspannen’ [1955; Onze Taal]. Ontleend aan Engels relaxed, verl.deelw. van relax.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

relaxen [zich ontspannen] {na 1950} < engels to relax < latijn relaxare [los maken, slap maken, ontspannen], van laxus [wijd, los, slap] (vgl. laks).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

relax ww. (geselstaal)
Ontspan.
Uit Eng. relax (1935).
Eng. relax uit Latyn relaxare, 'n afleiding met re- 'weer' van laxare 'los word', met lg. 'n afleiding van laxus 'los'.

Thematische woordenboeken

N. van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

relaxen (Frans se relaxer of Engels to relax)

L. Koenen, R. Smits (1992), Peptalk, De Engelse woordenschat van het Nederlands

relaxen [rieleks-u] (relaxte, gerelaxt) 1. ontspannen, even bijkomen; 2. zich seksueel laten verwennen, een prostituée of bordeel bezoeken. Dan meestal: discreet relaxen.

Dateringen of neologismen

F. Bakker, E. van Ruijsendaal, P. Uljé, D. van Zijderveld, Vindpunt.nl – elektronisch doorzoekbare Woordenlijst Overbodig Engels met Nederlandse tegenhangers, uitgebreide en verbeterde voortzetting van de boekuitgaven Funshoppen in het Nederlands (2009) en Op-en-Top Nederlands (2015)

relaxen ww. Ontleend aan het Engels.
[alg.] = (zich) ontspannen, bijkomen, languiten, slaphangen. Na een drukke week ga ik dit weekeinde eens lekker ontspannen.

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

relaxen zich ontspannen 1958 [Carmiggelt, Kraaltjes rijgen] <Engels

J. Posthumus (1986), A Description of a Corpus of Anglicisms, Groningen

relaxen, [ri'lɛksən] Koenen 1974; Van Dale 1976. Loanword from English relax v.

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal