Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

luguber - (naargeestig, griezelig)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, Amsterdam

luguber bn. ‘naargeestig, griezelig’
Vnnl. een luguber concert ... van huilen en schreijen [1698; WNT].
Ontleend aan Frans lugubre ‘treurig, akelig’ [1666; Rey], eerder al ‘rouw-’ [ca. 1300; Rey], ontleend aan Latijn lūgubris ‘rouw-; onheil brengend; treurig’, afleiding van lūgēre ‘treuren, rouwen’.
Latijn lūgēre is verwant met Grieks lugrós ‘treurig, betreurenswaardig’; < pie. *louǵ-, luǵ-. De verdere etymologie is onzeker, maar men neemt meestal aan dat deze woorden horen bij de wortel pie. *leuǵ- ‘breken’ (IEW 686), zinspelend op intense rouwrituelen. In dat geval zijn verwant: Sanskrit rujáti ‘breekt, pijnigt’; Avestisch uruxti- ‘het breken’; Litouws láužti ‘breken’; Armeens lucanem ‘breekt af’; en misschien pgm. *lūkan- ‘trekken’, indien dat niet hetzelfde woord is als *lūkan- ‘sluiten’ waarvoor zie → luiken.
In het Frans ontstond uit de oorspr. Latijnse betekenis ‘met betrekking tot rouw’ de huidige algemene betekenis, die door het Nederlands werd overgenomen.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

luguber [somber] {1697} < frans lugubre [somber, doods] < latijn lugubris [rouw-, treur-, onheilspellend], van lugēre [rouwen, weeklagen].

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

luguber b.nw.
Somber of onheilspellend.
Uit Ndl. luguber (1697).
Ndl. luguber uit Fr. lugubre.
Eng. lugubrious.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

luguber somber 1697 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal