Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

crazy - (gek, dol)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, Amsterdam

crazy bn. ‘gek, dol’
Nnl. crazy [1953; Brandt/Haan].
Ontleend aan Engels crazy ‘krankzinnig, gek, mal’ [1617; OED], daarvoor al in de betekenis ‘versleten, vervallen’ en ‘ziekelijk’ [1576; OED], afleiding van het zn. craze ‘manie, krankzinnigheid, lichamelijke of mentale instorting’, maar ook ‘haarscheurtje, breuk’, bij het werkwoord craze ‘krankzinnig maken’, maar ook ‘haarscheurtjes krijgen’; oorspr. ‘breken, barsten, verbrijzelen’, me. crasen [14e eeuw]. Vermoedelijk overgenomen uit een Scandinavisch klanknabootsend woord, bijv. Noors krase ‘verpletteren, vernietigen’, Zweeds krasa ‘in(een)storten, vermorzelen’. Frans écraser ‘breken, barsten, verbrijzelen’ heeft misschien dezelfde oorsprong.

EWN: crazy bn. 'gek, dol' (1953)
ANTEDATERING: waardoor men niet dronken, maar "crazy" (gek, waanzinnig) wordt [1873; De Locomotief (KB) 21/5]
Later: de dames … moeten crazy worden van al 't moois [1896, Elsevier 2, 354]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

crazy [gek] {na 1950} < engels crazy [vol scheurtjes, gammel, met een zieke geest], van craze [haarscheurtje, breuk], van to craze [verbrijzelen], uit het scandinavisch, vgl. zweeds krasa [vermorzelen], een klanknabootsende vorming.

Thematische woordenboeken

N. van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

crazy (Engels crazy)

L. Koenen, R. Smits (1992), Peptalk, De Engelse woordenschat van het Nederlands

crazy [kreezie] gek, geschift, idioot.

Dateringen of neologismen

F. Bakker, E. van Ruijsendaal, P. Uljé, D. van Zijderveld, Vindpunt.nl – elektronisch doorzoekbare Woordenlijst Overbodig Engels met Nederlandse tegenhangers, uitgebreide en verbeterde voortzetting van de boekuitgaven Funshoppen in het Nederlands (2009) en Op-en-Top Nederlands (2015)

crazy bn. Ontleend aan het Engels.
[alg.] = maf, kierewiet, gek, getikt. Overal waarschuwingsborden voor draaikolken en meneer gaat gewoon zwemmen. Gewoon getikt!

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

crazy gek 1968 [KWT] <Engels

M. De Coster (1999), Woordenboek van Neologismen: 25 jaar taalaanwinsten, Amsterdam

crazy (← Eng.), jeugdtaal voor ‘gek, dol’.

Stel je voor: je bent helemaal crazy van skiën. (Popfoto, januari 1988)
Want op een gegeven moment word je gewoon helemaal crazy van dat gescratch, die macho-raps en die maffe ritmes. (Muziek Express, mei 1988)
Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal