Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

bottel - (fles)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

bottel2 [fles] {1698} < engels bottle < oudfrans botele < middeleeuws latijn buticula, butella, botella [idem], verkleiningsvorm van buta (vgl. botte).

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

bottel v., gelijk Nhd. buttel, uit Eng. bottle, hetwelk van Fr. bouteille, Mlat. botiliam (-ia), nevens buticula, dimin. van buta (z. but 1).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

bottel s.nw.
1. Glashouer met 'n smal nek vir vloeistowwe, fles. 2. Inhoud van 'n bottel (bottel 1).
In bet. 1 uit Ndl. bottel (1698) of, saam met bet. 2, uit Eng. bottle (ongeveer 1375 in bet. 1, 1687 in bet. 2). Reeds by Van Riebeeck (1651 - 1662) en in 1691 in die vorm bottel (Scholtz 1972: 116), waarna in Afr. by Changuion (1844).
Ndl. bottel uit Eng. bottle uit Oudfrans bouteille uit Latyn buticula, die verkleinw. van butis, buttis 'houer'.

F. Debrabandere (2002), West-Vlaams etymologisch woordenboek: de herkomst van de West-Vlaamse woorden, Amsterdam

bottel (O), zn. m.: fles. Wsch. overgenomen uit E. bottle < Ofr. botele ( > Fr. bouteille) < Mlat. butticula.

S.P.E. Boshoff en G.S. Nienaber (1967), Afrikaanse etimologieë, Die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns

bottel I: “bep. vorm v. fles”, in ouer, 18e-eeuse Afr. (soos in dial. Ndl.) ook boddel en tans nog in dial. Afr. borrel (vgl. padda/parra); Ndl. bottel (in dié vorm eers tweede helfte 17e eeu en in vorm boutelje nog tot 19e eeu in Ndl. in gebr., maar reeds end Middeleeue in vorme soos o.a. later in Kaapse Stukke (1652-1705), bv. bouteille/bouteilje/bottelje (lg. bv. by vRieb, asook afl. bot(te)lier en bottelery) en soos Eng. bottle (15e eeu, vlgs. ander al 14e eeu, en Ang.-Fr. butuille) ontln. aan Ofr. bouteille (met wv. boteille/botel(e)) uit Ll. but(t)icula (dim. v. Ll. but(t)a/but(t)is, “vat” wu. ook It. bottiglia, Port. botelha, Sp. botella. Herk. t.o.v. Afr. uit Eng. en Port. verwerp en aanvaar uit 17e-eeuse Ndl. bottel of uit Ndl. boutelje/bottelje (wsk. as dim. opgevat) en deur seemt. na S.A. gebring (feite en feit. alle bydraes behalwe dié v. Bosm (AMP 55; OOA1 74-5 en OOA2 73-4) en v. Bosh (VT 153, 158 en 159 en EW) vermeld d. Scho TWK/NR 7, 1, p. 31-3).

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

bottel ‘fles’ -> Indonesisch botol ‘fles; gebotteld (thee, melk, water)’; Alor-Maleis botol ‘fles’; Ambons-Maleis botol ‘gewone fles’; Boeginees bôtoló ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Iban butul ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Jakartaans-Maleis botol ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Javaans botel, botol ‘fles’; Keiëes budu ‘fles’ <via Indonesisch/Maleis>; Kupang-Maleis botol ‘gewone fles’; Letinees pòtla ‘fles’; Madoerees bhotul ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Makassaars bôtoló ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Menadonees botol ‘gewone fles’; Minangkabaus boto ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Nias botoboto ‘fles’; Rotinees bòto ‘wijn- of bierfles’ (uit Nederlands of Engels); Savu boto ‘fles’ (uit Nederlands of Engels); Soendanees botol ‘fles’; Ternataans-Maleis botol ‘gewone fles’; Petjoh botol ‘fles’ <via Indonesisch/Maleis>; Creools-Portugees (Batavia) boteel, botteel, bottel ‘fles’; Creools-Portugees (Ceylon) botel ‘fles’; Singalees bōtala-ya, bōtalē ‘fles’; Tamil dialect pōttil ‘fles’; Berbice-Nederlands bodlo ‘fles’; Skepi-Nederlands bodl ‘fles’; Papiaments bòter (ouder: bottel) ‘fles’; Sranantongo batra ‘fles’; Arowaks bôtoli ‘fles’; Karaïbisch patere ‘fles’ <via Sranantongo>; Sarnami botal ‘fles’; Surinaams-Javaans botol ‘fles’ (uit Nederlands of Engels).

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

bottel fles 1698 [WNT] <Engels

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal