Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

bami - (Chinees-Indisch gerecht)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, Amsterdam

bami zn. ‘Chinees-Indisch gerecht’
Nnl. Bami is een soort van dunne macaroni, gekruid met allerlei specerijen, bereid met ... [1897; WNT kikkerbil], bami [1907; Koenen].
Via het Maleis uit Min-Chinees bbāh ‘varkensvlees’ en bbnī ‘noedels van tarwemeel’, zie ook → mie. Dit Chinese woord is via de kolonie Nederlands-Indië de Nederlandse taal binnengekomen. De meeste Chinezen in Nederlands-Indië waren sprekers van het Min, de taal van de Chinese provincie Fujian en het nabijgelegen eiland Taiwan.
In de vormvariant bakmi ‘bami’ wordt de glottisslag in de Min-vorm grafisch als k weergegeven.
In de veelvoorkomende samenstelling bami goreng ‘gebakken bami’ is het Chinese woord een verbinding aangegaan met het Maleise bn. goreng ‘gebakken’.
bapao zn. ‘gestoomd broodje met vulling’, met vormvariant bakpao. Ontleend aan Min-Chinees bbāh ‘varkensvlees’ en bo ‘wikkel’. In de jaren 1960 alleen op de Zeedijk in Amsterdam verkrijgbaar, maar later in heel Nederland een zeer populair gerecht. Vanaf de jaren 1990 hoeft de vulling evenwel niet meer van varkensvlees te zijn.

EWN: bami zn. 'Chinees-Indisch gerecht' (1897)
ANTEDATERING: kimlo en bami (twee vette mengsels ...) (beschrijving van gerechten van een Chinees souper) [1864; Waitz, 26]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

bami [Chinees gerecht] {1901-1925} < chinees bami, van ba [varkensvlees] + mi2, spaghettiachtige deegwaar.

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

N. van der Sijs (bezorger) (2003), Uit Oost en West. Verklaring van 1000 woorden uit Nederlands-Indië van P.J. Veth (1889), met aanvullingen van H. Kern en F.P.H. Prick van Wely (1910), Amsterdam. Gebaseerd op: Uit Oost en West. Verklaring van eenige uitheemsche woorden van P.J. Veth uit 1889, recensie van het werk van Veth door H. Kern in De Indische Gids van 1889, en ‘Etymologisch aanhangsel’ (p. 297-350) uit het Viertalig aanvullend Hulpwoordenboek voor Groot-Nederland van Prick van Wely uit 1910

bami [gerecht]. Chinees bah mi, waarin bah = vermicelli en mi = vlees. In het woordenboek van Schlegel vindt men: vermicelli met garnalen en vet (de in Indië bekende bami): bah mi. [P]

Thematische woordenboeken

N. van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

bami (Hokkien bah mi of Maleis bami)
Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

bami Chinees gerecht 1897 [Aanv WNT] <Chinees of Maleis

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal