Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

avanceren - (voorwaarts gaan)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

avanceren [voorwaarts gaan, voorschieten] {1490 in de betekenis ‘voorwaarts gaan’; de betekenis ‘voorschieten’ 1588} < frans avancer [idem], van avance (vgl. avance).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

F. Aarts (2017), Etymologisch Dictionairke vaan ’t Mestreechs, Maastricht

avvencere (ww.) voorwaarts gaan; Middelnederlands avanceren <1490> < Frans avancer.

F. Debrabandere (2011), Limburgs etymologisch woordenboek: de herkomst van de woorden uit beide Limburgen, Zwolle

aveseren, ww.: opschieten, vooruitkomen. Fr. avancer.

F. Debrabandere (2010), Brabants etymologisch woordenboek: de herkomst van de woordenschat van Antwerpen, Brussel, Noord-Brabant en Vlaams-Brabant, Zwolle

aveceren, afeceren, ww.: voortmaken, opschieten. Fr. avancer ‘voortgaan, vooruitgaan’ < volkslat. abantiare < Lat. abante ‘voor’. Samenst. afeceerplenkske ‘step, autoped’, afeceerschoenen ‘grote schoenen’, afeceerkwast ‘blokkwast’, afeceerwol ‘breiwol’.

foetseren, ww.: opschieten, voortmaken. Vermoedelijk vervorming van aveceren.

F. Debrabandere (2007), Zeeuws etymologisch woordenboek: de herkomst van de Zeeuwse woorden, Amsterdam

aveceren, affeceren, offeceren ww.: voortmaken, opschieten. Fr. avancer ‘voortgaan, vooruitgaan’. Afl. mee d’aveceerders ‘te voet, met de benenwagen’. Samenst. aveceerbeuter ‘margarine’, aveceerschoenen ‘te grote schoenen’, aveceerbezem ‘grote bezem’, aveceerpatinen ‘klompen waarop je vlug kunt lopen’. Zie ook avans.

A.A. Weijnen (2003), Etymologisch dialectwoordenboek, Den Haag

affeseere, avveseere voortmaken (Noord-Brabant). « fra. avancer ‘id.’ ‹ vulglat. *abantiare. afl. v. lat. abante ‘voor’.
Naaijkens 21, eigen mat.

Thematische woordenboeken

N. van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

affeseere (Noord-Brabants) ‘voortmaken’ (Frans avancer)
Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

avanceren voorwaarts gaan 1490 [HWS] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal