Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

alzheimer - (een bepaalde ziekte)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

alzheimer [een bep. ziekte] {1901-1925} verkorting van de ziekte van Alzheimer, genoemd naar de Duitse neuroloog Alois Alzheimer (1869-1915), die als eerste de kenmerken van de ziekte beschreef.

Thematische woordenboeken

T. Beijer en C.G.L. Apeldoorn (1996), Woordenboek van medische eponiemen, Houten

Alzheimer, ziekte van: een vorm van dementie waarbij verdikte neurofibrillen, de zogenoemde Alzheimer-fibrillen, kenmerkend zijn.
Alois Alzheimer (1864-1915), geboren te Breslau, behaalde in 1888 zijn artsdiploma. Na een assistentschap van twee jaar aan het stedelijk krankzinnigengesticht in Frankfurt am Main kreeg hij een plaats als assistent bij de bekende Duitse psychiater Emil Kraepelin (1856-1926), hoogleraar te Heidelberg en later te München. In 1912 volgde zijn benoeming tot hoogleraar in de psychiatrie en neurologie aan de universiteit van Breslau.
Met zijn pathologisch-anatomisch hersenonderzoek trachtte Alzheimer de psychiatrie op de kennis van de hersenanatomie te grondvesten. Zijn naam is voorgoed verbonden aan een door hem omstreeks de eeuwwisseling beschreven vorm van dementie: ‘Über einen eigenartigen schweren Krankheitsprozeß der Hirnrinde'1. De ziekte, die sluipend tussen het vijfenveertigste en vijfenzeventigste jaar begint, heeft een zeer karakteristiek anatomisch substraat: seniele plaques en een neurofibrillaire amyloïde degeneratie in de hersenen. Door Alzheimer werd de ziekte als een ‘atypische vorm’ van kindsheid beschouwd. Het was zijn leermeester Kraepelin die in 1910 voorstelde het ziektebeeld naar Alzheimer te noemen.
1Zbl. Nervenk. 25, 1906, 1134; 30, 1907, 177-179.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

alzheimer een bepaalde ziekte 1919 [Picarta: titel van R. Tumbelaka]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal