Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

alliantie - (bondgenootschap)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, Amsterdam

alliantie zn. ‘bondgenootschap’
Mnl. alliancie ‘medestander’ [1451; MNHWS], allianciën (mv.) ‘verbonden’ [1470; MNW stevenisse]; vnnl. alliancie ‘verbond’ [1524; WNT], aellyancie [1525; WNT].
Ontleend aan Oudfrans alliance ‘verbond’ [12e eeuw] bij het werkwoord aleier, aloyer (Nieuwfrans allier) ‘verbinden, vermengen’ < Latijn alligāre ‘vastbinden’, gevormd uit → ad- en ligāre ‘binden’ (zoals ook bijv. in → obligatie, → allooi), verwant met → lijk 2 ‘zoom van zeil’.
geallieerde zn. ‘bondgenoot’. Vnnl. [1581; WNT voordeel I]. Verzelfstandigd deelwoord bij het verouderde werkwoord alliëren ‘een bondgenootschap aangaan’.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

alliantie [bondgenootschap] {alliancie [medestander] 1451} < frans alliance, van allier (vgl. alliage).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

F. Debrabandere (2010), Brabants etymologisch woordenboek: de herkomst van de woordenschat van Antwerpen, Brussel, Noord-Brabant en Vlaams-Brabant, Zwolle

orleantie, orrenantie, zn.: bondgenootschap, relatie. Met epenthetische r uit alliantie < Fr. alliance.

F. Debrabandere (2007), Zeeuws etymologisch woordenboek: de herkomst van de Zeeuwse woorden, Amsterdam

alliantie zn. v.: omgang, verkeer (met iemand). Ndl. alliantie ‘bondgenootschap, samenwerkingsverband, verwantschap door huwelijk’ < Fr. alliance ‘verbond, verbinding, verwantschap door huwelijk’, afl. van ww. allier < Lat. alligare < ligare ‘(ver)binden’.

Thematische woordenboeken

N. van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

alliantie (Frans alliance)
Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

alliantie ‘bondgenootschap’ -> Indonesisch aliansi ‘bondgenootschap’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

alliantie bondgenootschap 1451 [HWS] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal