Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

adorabel - (aanbiddelijk)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, Amsterdam

adoreren ww. ‘aanbidden’
Vnnl. adoreren ‘(een god) aanbidden’ [1553; Werve]; nnl. ‘overdreven hoog achten’ [1720; WNT].
Al dan niet via Frans adorer < Oudfrans adourer ‘aanbidden’ [eind 10e eeuw] ontleend aan Latijn adōrāre ‘aanbidden’, gevormd uit → ad- ‘tot, bij’ en ōrāre ‘spreken, pleiten, bidden’, zie → oreren.
adoratie zn. ‘aanbidding’. Vnnl. adoratie ‘id.’ [1553; Werve]. Ontleend aan Frans adoration [14e eeuw]. ♦ adorabel bn. ‘aanbiddelijk’. Nnl. adorabel ‘id.’ [1824; Weiland]. Ontleend aan Frans adorable ‘aanbiddenswaard’ [14e eeuw], ‘aanbiddelijk’ [17e eeuw].

EWN: adoreren ww. ‘aanbidden’ (1553)
ANTEDATERING: Dit syn de Goden die ghy adoreerde [ca. 1540; iWNT verstorven]
EWN: ♦ adorabel bn. ‘aanbiddelijk’ (1824)
ANTEDATERING: adorabel 'aanbiddelijk' [1720; Meijer]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

adorabel [aanbiddelijk] {1720} < frans adorable < latijn adorabilis [idem], van adorare [toespreken, smekend aanroepen, bidden], van ad [tot] + orare [spreken, smeken, bidden], van os (2e nv. oris) [mond] (vgl. oreren) + -(b)ilis [-baar, -lijk].

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

adorabel aanbiddelijk 1720 [MEY] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal