Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

wilhelmina vooruit - (vrouw met grote boezem)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

Wilhelmina Vooruit [vrouw met grote boezem] {na 1950} zo genoemd naar koningin Wilhelmina of naar een Amsterdamse voetbalclub met deze naam.

Thematische woordenboeken

E. Sanders (1993), Eponiemenwoordenboek: Woorden die teruggaan op historische personen, Amsterdam

Mae West, reddingsvest
Mae West dankt haar faam aan twee zaken: haar grote mond en haar grote borsten.
Die grote mond had ze het eerst. Mae West werd op 17 augustus 1892 in Brooklyn geboren. Op vijfjarige leeftijd stond ze al op het toneel.
Vervolgens trad ze jarenlang met veel succes op in vaudeville-shows en toneelstukken die zij voornamelijk zelf schreef. Haar toneelstuk Sextette maakte haar op slag beroemd. Mae speelde daarin de rol van prostituée tot de politie van New York ingreep. De actrice moest terechtstaan, werd beschuldigd van ‘het bederven van de goede zeden van de jeugd’ en verdween voor tien dagen in de gevangenis. Een betere reclame had zij zich niet kunnen wensen: na haar vrijlating trok ze in heel Amerika volle zalen.
In 1932, 39 jaar oud, maakte West haar debuut in Hollywood. In totaal zou ze elf films maken. De dialogen schreef ze merendeels zelf, wat haar op voet van oorlog bracht met de censuur. ‘Haar unieke rechttoe-rechtaan-stijl en haar zakelijke voordracht van gewaagde toespelingen’, schrijft een naslagwerk, ‘maakte haar een legendarisch seks-symbool.’ Een ander roemt ‘haar talent om prettig vulgair, dubbelzinnig te insinueren’.
De typische Mae West-pose: een hand op de heup, de andere achter het kapsel. En dan met hese stem een one-liner debiteren als: ‘When I’m good, I’m very, very good, but when I’m bad, I’m better’, zoals in de film I’m no Angel (1933).
Off-stage was West nog beter op dreef. Tegen een argeloze heer: ‘Is that a gun in your pocket, or are you just glad to see me?’ En tegen een jongen die vertelde dat hij vijf feet en negen inches lang was: ‘Never mind about the five feet; let’s talk about the nine inches.’
Dat piloten van de Britse RAF in 1939 hun opblaasbare zwemvest naar Mae West noemden, kwam dus niet geheel uit de lucht vallen. The Reader’s Digest gaf in februari 1941 als verklaring ‘because it bulges in the right places’.
Halverwege 1943 werd Mae West, in eerste instantie een slang-woord, de officiële naam van het zwemvest en eind 1943 was het voor het eerst in een woordenboek te vinden. De reactie van Mae West was typerend: ‘I’ve been in Who’s Who, and I know what’s what, but it’ll be the first time I ever made the dictionary’, schreef zij aan de RAF.
In 1970 maakte Mae West haar laatste film. Vanaf 1975 werd haar verschijning nagebootst door Miss Piggy, de muppet van Jim Henson. Mae West stierf op 22 november 1980 in haar woning in Hollywood, 87 jaar oud.
Taalkundig heeft ze slechts één concurrent: niet Brigitte Bardot, niet Vanessa, Dolly Parton of Bette Middler, maar koningin Wilhelmina [1880-1962]. Volgens Van Dale betekent Wilhelmina Vooruit in de volkstaal ‘vrouw met grote boezem’. Oorspronkelijk was dit de naam van een vooroorlogse Amsterdamse voetbalclub, die ongetwijfeld om geheel andere redenen naar de vorstin werd genoemd.
Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut