Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

vondst - (ontdekking)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

vondst zn. ‘ontdekking’
Nnl. vondst, aanvankelijk ook in de vorm vonst, ‘bedenksel’ in dat de alhier verspreide gerugten, ... eene vonst van de Engelsgesinde was ‘... een bedenksel van de Engelsgezinden was’ [1782; iWNT entraineeren], ‘ontdekking’ in dergelijke toevallige vondsten zijn nog al zeldzaam [1849; Leeuwarder Courant].
Relatief jonge en uitsluitend in het Nederlands en Fries voorkomende afleiding van ouder en gelijkbetekenend vond met de uitgang -st naar het voorbeeld van woorden als → dienst, komst (zie → komen), → kunst, vangst. Vond, mnl. vont, is een ablautende afleiding bij → vinden, met oorspr. betekenis ‘het vinden, het gevondene’.
Nfri. fynst. Daarnaast: mnd. vunt; mhd. vunt (nhd. Fund); on. fundr (nzw. fynd); alle ‘het vinden, het gevondene e.d.’.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

vondst* [het vinden, het gevondene] {1844, vgl. vonst [kunstgreep] 1365 en vont [wat men vindt] 1301-1350} een met vinden ablautend woord, gevormd als vangst.

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

vondst znw. v., eerst na Kiliaen, een formatie als vangst, die in de plaats gekomen is voor het oudere mnl. vond, mnd. vunt, mhd. vunt (nhd. fund), on. fundr, afl. van vinden.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

vondst znw. Nog niet bij Kil. Staat tot het met vinden ablautende mnl. vont (d) m. (nog archaïstisch), mhd. vunt (nhd. fund), mnd. vunt, on. fundr, fyndr m. “het vinden, het gevondene” als vangst tot germ. *faŋӡa-, *faŋӡi-. Als model dienden dienst e.dgl.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

vondst* het vinden, het gevondene 1844 [WNT]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut