Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

viskeus - (stroperig)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

viskeus bn. ‘stroperig’
Vnnl. Viscoes “lijmachtich ende taey” [1553; Van den Werve], taye, visceuse vochticheden in de Maghe ‘taaie, slijmachtige vloeistoffen in de maag’ [1624; iWNT]; nnl. Is de lava visqueuser, stolt zij gemakkelijker, dan vormt zich op de kraterpijp een korst als een gesoldeerde deksel [1916; iWNT].
Ontleend, aanvankelijk als medische term rechtstreeks, in de 20e eeuw opnieuw en via Frans visqueux, aan Laatlatijn viscosus ‘plakkerig’, een afleiding van viscus ‘plakkerige substantie, vogellijm’. Zie ook → viscose.
De oorspr. betekenis van Latijn viscum is ‘maretak’. Het woord is verwant met: Proto-Germaans *wīhs-ila- ‘vogelkers’, waaruit mnd. wissel en ohd. wīhsela (nhd. Weichsel ‘zure kers, kriek’); Grieks iksós ‘maretak’; Russisch víšnja ‘kers’, Tsjechisch visně ‘id.’; mogelijk uit pie. *wiks- (IEW 1134).

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

viskeus [stroperig] {1553} < frans visqueux [idem] < latijn viscosus [idem], van latijn viscum [maretak, lijm daarvan] (vgl. viscositeit).

Thematische woordenboeken

P.H. van Laer (1949), Vreemde woorden in de natuurkunde, Groningen/Batavia.

Visceus (Lat. viscósus = kleverig; víscum = maretak, vogellijm). Kleverig.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

viskeus stroperig 1553 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut