Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

tenue - (uniform, kostuum)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

tenue zn. ‘uniform, kostuum’
Nnl. in groot tenue ‘in officiële kledij’ [1810; Leeuwarder Courant], in volle “tenue” ‘met de volledige traditionele kledij’ [1836; Van Lennep], tenue ‘uniform’ in Hebt ge al de tenue van stafofficier? ‘hebt u het uniform van stafofficier al?’ [1870; iWNT stafofficier].
Ontleend aan Frans tenue ‘wijze van kleden, uniform’ [1797; TLF], met name in grande tenue ‘voorgeschreven militaire kleding voor bijzondere gelegenheden’ [1797; TLF], eerder al ‘zelfverzekerd optreden, houding’ [1580; TLF], aanvankelijk ‘domein, bezit’ [ca. 1160; TLF] en ‘leengoed’ [ca. 1150; TLF], een verzelfstandiging van het verl.deelw. tenu van tenir ‘(in bezit) houden’ [11e eeuw; Rey], eerder al tener [980; Rey], dat ontstaan is uit vulgair Latijn *tenire, mogelijk een variant van klassiek Latijn tenēre ‘(vast)houden’, zie → tenor.
Lit.: J. van Lennep (1836), De roos van Dekama, editie J. van der Wiel (2003), Amsterdam, 10

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

tenue [uniform, kostuum] {1862} < frans tenue [houding, gedrag, kleding], het zelfstandig gebruikt vr. verl. deelw. van tenir [houden] < latijn tenēre [houden, stevig vasthouden].

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

tenue ‘uniform, kostuum’ -> Ambons-Maleis toni ‘uniform, kostuum’; Javaans tenèn, teni ‘groot tenue’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

tenue uniform, kostuum 1862 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut