Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

serie - (reeks)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

serie zn. ‘reeks’
Nnl. eerst ev. series ‘reeks’ als in één Series of ordre van regenboogse koleuren [1757; WNT regenboog I], dan mv. seriën in arithmetische seriën ‘rekenkundige reeksen’ [1816; Florijn], ten slotte ev. serie in de geheele serie [1821; Berekening], later ook t.v.-serie [1956; Leeuwarder Courant], deze serie (over tv-serie) [1959; Soester Courant].
Ontleend, aanvankelijk rechtstreeks, later via Frans série ‘(wiskundige) reeks, rij’ [1715; TLF], later ook algemeen ‘reeks’ [1767-68; TLF], aan Latijn seriēs ‘reeks’, een afleiding van serere ‘aaneenrijgen’; zie ook → sermoen.
Latijn serere is verwant met Grieks eírein ‘aaneenrijgen’; < pie. *ser-, sr- (LIV 534).
Lit.: J. Florijn (1816), Verhandeling over het sommeren en interpoleren van arithmetische seriën, Amsterdam; Berekening (1821), Berekening ofte reductie ... hoe veel ieder gewigt, in de geheele serie begrepen, kosten moet enz., Kortrijk

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

serie [reeks] {1885} < frans série < latijn series [rij, reeks], van serere [aaneenvoegen, aaneenrijgen, aaneenknopen].

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

serie ‘reeks’ -> Indonesisch séri ‘reeks’; Jakartaans-Maleis sèri ‘reeks opeenvolgende verhalen; hoofdpersoon uit een verhalenserie’; Sranantongo seri ‘reeks’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

serie reeks 1885 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal