Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

schrede - (stap)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

schrede zn. ‘stap’
Mnl. schrede ‘pas, stap’ [1240; Bern.].
Ablautend zn. bij de wortel van het werkwoord → schrijden.
Os. skridi (mnd. schrede); ohd. skrit (nhd. Schritt); oe. scriðe; on. skriðr (nno. skrid); alle oorspr. ‘stap, loop, gang e.d.’, < pgm. *skridi-.
In het Middelnederlands bestond ook een vorm sc(h)erd(e), met metathese van -er- voor dentaal, zoals in derde bij → drie.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

schrede* [stap] {1201-1250} oudsaksisch skridi, oudhoogduits scrit, oudengels scriðe, oudnoors skriðr [loop]; bij schrijden (schreed geschreden).

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

schrede znw. v. en schred m., mnl. scrēde (met metathesis van r scerde) m. v. naast os. skridi (in skridimal o. ‘mijl’), ohd. scrit m. (nhd. schritt) ‘schrede’, oe. scride, scriðe, on. skriðr ‘gang, loop’; afl. van schrijden.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

schrede, schred znw., mnl. scrēde, met metathesis scerde m. v. = ohd. scrit (nhd. schritt) m., os. skridi (in skridi-mâl o. “mijl”) “schrede”, ags. scriðe, -de, on. skriðr m. “gang, loop”. Staat tot schrijden als beet I tot bijten.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

schrede v., Mnl. screde, Os. skridi + Hgd. schritt: van denz. stam als ʼt meerv. imp. van schrijden.

Thematische woordenboeken

T. Pluim (1911), Keur van Nederlandsche woordafleidingen, Purmerend

Schrijden, van den Germ. wt. skrith of skrid, Idg. skrit = langzaam zich bewegen. Afl. is: schrede.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

schrede* stap 1240 [Bern.]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut