Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

scheikunde - (chemie)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

scheikunde zn. ‘chemie’
Vnnl. Scheyd-konst ‘scheikunde’ [1660; WNT uitrooken]; nnl. scheikunst ‘scheikunde’ [1730; WNT quintessens], Scheikunde ‘id.’ [1725; Boekzaal I, 280].
Ontleend aan Duits (vero.) Scheidekunst ‘toegepaste chemie’ [1645; Paul], een samenstelling van scheiden, zie → scheiden en Kunst, zie → kunst.
Het vak dat wordt aangeduid met scheikunde (en varianten) is sinds de 17e eeuw veranderd van een praktische bezigheid in de theoretische chemie van tegenwoordig.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

scheikunde [chemie] {1772, vgl. scheyd-kunst 1660} < verouderd hoogduits scheidekunst, van scheiden + kunst.

C.B. van Haeringen (1936), Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Supplement, Den Haag

† scheikunde znw., ten minste sedert laatste helft 18e eeuw.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

scheikunde ‘chemie’ -> Fries skeikunde ‘chemie’; Indonesisch ilmu pisah ‘chemie’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

scheikunde chemie 1772 [Toll.] <Duits

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut