Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

reserve - (noodvoorraad; voorbehoud, terughoudendheid; invaller)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

reserve zn. ‘noodvoorraad; voorbehoud, terughoudendheid; invaller’
Vnnl. reserve ‘wat apart gehouden wordt voor toekomstige bestemming’ in de reserve, die onse ... Vader uytghehouden heeft ‘de reserve, die onze vader opzij heeft gezet’ [1556; WNT], ‘uitzondering, voorbehoud, beperking’ in onder reserff van [1564; WNT], Dit al met die reserve ... dat ‘dit alles onder voorbehoud dat’ [1602; WNT], ‘persoon of groep die kan invallen’ in een Troupe van reserve ‘een afdeling reservemanschappen’ [1658; WNT]; nnl. reserve ‘voorraad voor later’ in geld, dat ik gelukkig nog in reserve heb [1816; WNT], ook “terughouding, behoedzaamheid, voorzigtigheid” [1824; Weiland], ‘miltairen die niet in actieve dienst zijn’ in een gedeelte der reserve oproepen [1844; WNT], ‘terughouding’ zonder eenige reserve ‘voluit, ongegeneerd’ [1937; WNT], ‘persoon die kan invallen’ in spelers en reserves [1936; BVC krant].
Ontleend aan Frans réserve ‘wat bewaard, apart gehouden wordt’ [1550; TLF], eerder al ‘restrictie’ [14e eeuw; TLF], nog eerder ‘uitzondering, voorwaarde’ [1342; TLF], een afleiding van réserver ‘bewaren, apart houden, uitzonderen’, zie → reserveren.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

reserve ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’ -> Indonesisch resérve, sérap, sérep ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’; Jakartaans-Maleis sèrap, sèrep ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’; Javaans sèrep ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’; Madoerees serēp ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’; Menadonees rèsèref ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’; Minangkabaus serap ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’; Surinaams-Javaans sèrep ‘iets dat, iemand die ter vervanging kan dienen’.

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut