Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

rapier - (degen)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

rapier1 [degen] {rap(p)iere 1524} < oudfrans rabiere (frans (épée) rapière [idem]), van râpe [rasp], aan het germ. ontleend, zo genoemd vanwege de greep met stroef oppervlak, die aan een rasp deed denken.

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

rapier znw. o. sedert de eerste helft der 16de eeuw, evenals nhd. rap(p)ier (sedert 1529), mnd. rappīr (sedert 1553), ne. rapier (sedert 1553) < fra. rapière, oorspr. alleen als bnw. in épée rapière (sedert de 15de eeuw). Men verbindt het woord met râpe ‘rasp’, omdat de uit banden bestaande handgreep aan een rasp herinnerde (Gamillscheg 741).

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

rapier znw. o., sedert eerste helft l6. eeuw. Evenals nhd. (sedert 1534) rapier o., laat-mnd. (1526) rappîr o., eng. rapier (sedert 1553) uit fr. rapière (oorsprong onzeker).

C.B. van Haeringen (1936), Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Supplement, Den Haag

rapier. Nhd. rap(p)ier sedert 1529.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

rapier o., uit Fr. rapière, afgel. van râpe, dat zelf aan ʼt Germ. ontleend is; z. rasp.

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

S.P.E. Boshoff en G.S. Nienaber (1967), Afrikaanse etimologieë, Die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns

rapier: bep. soort degen; Ndl. (eerste helfte 16e eeu) rapier, Hd. (1529) rap(p)ier, Eng. (1553) rapier, uit Fr. rapière, eint. geabstr. uit verbg. s.nw. + b.nw.: épée rapière, (lett.) “degen rasperagtig”, want rapière hou blb. verb. m. Fr. râpe, “rasper”, n.a.v. die bande om die greep.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

rapier ‘lange, puntige degen’ -> Engels rapier ‘lange, puntige degen’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

rapier lange, puntige degen 1524 [MNW] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal