Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

poffen - (op krediet kopen)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

poffen* [op krediet kopen] {1840} ook op de pof kopen {1767} van pof [klap, knal] {1588}.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

pof znw., sedert Kil. In de bet. “plof, zware slag” = pof tusschenw. In de bet. “opgeblazen, opgezwollen voorwerp”, o.a. “pof aan een mouw” van de onomatop. basis puf- “opblazen, zwellen”, waarvan o.a. nog mnd. puffe, fri. pof(ke) (in de 16. eeuw puffe, Leeuwarden) “een soort broodje, bol”, nnl. poffer (in de tegenw. bet. nog niet bij Kil., maar wel = “pocher, praalhans”), puffen, laat-mnl. puffen wellicht = “oprispen”. Hierbij ook Antw. poef “moed, lust, fut”, ndl. (geen) puf (in iets hebben), en ook de allitereerende vorm patapoef, Antw. naar pad II ook paddepoef. Van de basis puf-, waarnaast buf-, komen allerlei woorden in germ. en rom. talen; vgl. nog bof en poef. Met ndl. op den pof, bof (koopen) vgl. hd. auf puff, fr. à pouf. — poffen ww. Sedert Kil.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

poffen o.w. en ono.w., in alle bet. van pof 1 — Van hier poffer.

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

F. Aarts (2017), Etymologisch Dictionairke vaan ’t Mestreechs, Maastricht

póffe (ww.) op krediet kopen; Nuinederlands poffen <1851>.

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

pof ww.
Uitswel of opblaas.
Uit Ndl. poffen. Die enigste sitaat in WNT van poffen 'opblaas' is van 1889. Hierdie poffen word afgelei van pof as s.nw., nl. 'dit wat bol en opgeblase is'. Dit sou egter net so maklik kon verband hou met poffen in die bet. 'met die mond 'n blasende geluid maak', 'n bet. wat al by Kiliaan (1599) voorkom (WNT).

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

poffen ‘op krediet kopen’ -> Fries poffe ‘op krediet kopen’; Duits dialect † puffen ‘op krediet kopen’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

poffen* op krediet kopen 1851 [WNT]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut