Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

paraplu - (regenscherm)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

paraplu [regenscherm] {paraplui 1786} < frans parapluie, dat met pluie [regen] is gevormd naar het voorbeeld van parasol.

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

paraplu znw. m. < fra. parapluie in de 17de eeuw gevormd tegenover het reeds een eeuw oudere parasol.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

paraplu znw. Nnl. evenals de. zw. paraply uit fr. parapluie, dat gevormd is naar parasol, it. parasole, eig. “zonafweerder” ( ’t eerste lid komt van ’t rom. ww. fr. parer enz. “afweren”). Hieruit ndl. parasol.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

paraplu, parasol v., uit Fr. parapluie, parasol, naar It. met den stam van parer = o.a. afwenden (z. paleeren) en pluie = regen of It. sole = zon.

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

F. Aarts (2017), Etymologisch Dictionairke vaan ’t Mestreechs, Maastricht

perreplu (zn.) regenscherm; Nuinederlands paraplui <1786> < Frans parapluie.

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

paraplu (Frans parapluie)
Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

paraplu ‘regenscherm’ -> Papiaments paraplü (ouder: paraplu) ‘regenscherm’.

Dateringen of neologismen

Nicoline van der Sijs (2015-heden), Jaarwoordenzoeker ‘Een woord uit elk jaar 1800-heden’, zie ook bij Onze Taal

Onder moeders paraplu [versregel] (1910). Kinderboekenschrijfster Anna Sutorius (1880-1954) publiceerde in 1910 haar bundel Klein en knus voor broer en zus, met daarin het versje ‘In de regen’, dat begint met de woorden “Onder moeders paraplu / liepen eens twee kindjes.” In hetzelfde jaar publiceert onderwijzer-kinderboekenschrijver Simon Abramsz (1867-1924) de bundel Rijmpjes en versjes uit de oude doos, met het liedje: “Berend Botje ging uit varen / met zijn scheepje naar Zuidlaren / de weg was recht, de weg was krom – / nooit kwam Berend Botje weerom!”

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

paraplu regenscherm 1786 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut