Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

lethargie - (doffe onverschilligheid)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

lethargie zn. ‘doffe onverschilligheid’
Vnnl. dye siecte gheheeten lytargye ‘de ziekte genaamd lethargie’ [1514; WNT Aanv.]; nnl. lethargie ook overdrachtelijk ‘ongevoeligheid, zorgeloosheid, slaperigheid’ [1847; Kramers].
Internationaal woord, ontleend aan Latijn lēthargia ‘ziekelijke slaapzucht, slaperigheid, vergeetachtigheid’, ontleend aan Grieks lēthargíā ‘id.’, afleiding van lḗthārgos ‘id.’, ook als bn. ‘vergeetachtig’, gevormd uit lḗthē ‘het vergeten’, afleiding van lḗthein ‘verborgen blijven, ontgaan; doen vergeten’, zie → latent, en ārgós ‘lui, niet werkend’, gevormd uit → a- ‘niet’ en érgon ‘werk’, verwant met → werk.
De overdrachtelijke betekenis is wrsch. ontleend aan Frans lethargie, dat al veel eerder ‘onverschilligheid, ongevoeligheid’ betekende [1652; Rey].

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

lethargie [geestelijke ongevoeligheid] {1882, vgl. letargie [slaapzucht] 1287} < frans léthargie [idem] < latijn lethargia < grieks lèthargia [slaapziekte], van lèthein [verborgen zijn, mediaal: vergeten], lèthè [het vergeten] (vgl. Lethe).

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

lethargie (Frans léthargie)
Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

lethargie geestelijke ongevoeligheid 1882 [WNT schijndood] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut