Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

krater - (mond van een vulkaan)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

krater zn. ‘mond van een vulkaan’
Nnl. Om de gedaante van eenen kroes geeft men ook dien naam aan den vuurmond van eenen brandenden berg, in hedendaagsche schriften krater [1803; Weiland], De ... krater van den Etna [1834; WNT werkeloosheid].
Ontleend aan Latijn crātēr ‘vulkaankrater; mengvat; waterbekken’, ontleend aan Grieks krātḗr ‘id.’.
Van Grieks krātḗr is de betekenis ‘mengvat’ de oorspronkelijke. Het woord is afgeleid van kerannúnai ‘mengen’, dat verwant is met: Sanskrit ā-śír- ‘mengsel’, ā-śīrta- ‘gemengd’; Avestisch sārəṇtē ‘zich verenigen’; bij de wortel pie. *ḱerh2- (LIV 328).

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

krater [mengvat, mond van vulkaan] {1844} < latijn crater < grieks kratèr [kom voor het mengen van wijn en water, vulkaankrater], van kerannumi [ik meng].

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

krater znw. m., eerst later-nnl. < lat. crātēr < gr. krātḗr dat eig. ‘mengvat’ betekent.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

krater znw., eerst later-nnl. Een ook in andere talen voorkomend woord, op lat. crâtêr, gr. krātḗr, oorspr. “mengvat” teruggaande.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

krater m., uit Lat. crater, Gr. kratḗr = grooten beker.

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

krater (Latijn crater)

P.H. van Laer (1964), Vreemde woorden in de sterrenkunde, 2e druk, Groningen

Krater (= Lat. crater of cratéra; = Gr. κρατήρ (kratèr) = mengvat voor wijn en water; opening in een vuurspuwende berg; aardspleet). Trechtervormige opening in aard- of maankorst.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

krater mond van vulkaan 1844 [WNT vulkanisch] <Latijn

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut