Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

kakofonie - (onwelluidend geheel van vele klanken door elkaar)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

kakofonie zn. ‘onwelluidend geheel van vele klanken door elkaar’
Nnl. cacophonie “eene verééniging van geluiden, die kwalijk met elkander overéénstemmen; een kwaaden klank of onaangenaam geluid” [1795; Verschuere Reynvaan].
Internationaal neologisme uit de Renaissance, ook Italiaans cacofonia [1585; Battaglia], Frans cacophonie [1587; Rey], Engels cacophony [1656; OED]. Door het Nederlands wrsch. ontleend via het Frans, uiteindelijk aan Grieks kakophōníā ‘onwelluidend geheel van vele klanken’, van kakóphōnos ‘onwelluidend’, gevormd uit kakós ‘slecht’ en het zn. phōnḗ ‘geluid’, zie → fonetisch. Kakós is van onduidelijke verdere herkomst.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

kakofonie [herrie] {kakophonie 1824} < frans cacophonie [idem] < grieks kakophōnia [lelijk of grof geluid], van kakophōnos [slecht klinkend], van kakos [slecht] + phōnè [geluid] (vgl. -fonie).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2007), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Supplement, Stellenbosch

kakofonie s.nw.
Onwelluidende mengsel van diskordante klanke of tone.
Uit Ndl. kakofonie (1824).
Ndl. kakofonie uit Fr. cacophonie uit Grieks kakophōnia 'lelike of growwe geluid', met lg. van kakophōnos 'wat sleg klink', 'n samestelling van kakos 'sleg' en phōnè 'geluid'.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

kakofonie ‘herrie’ -> Indonesisch kakofoni ‘herrie’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

kakofonie herrie 1824 [WEI] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut