Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

jehova - (de god van Israël)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

Jehova [de god van Israël] {1593} < latijn Jehova(h); de naam van God wordt in het hebr. gespeld jhwh; het hebr. geeft normaliter met tekens de vocalen aan, maar niet in de naam van God, die niet mag worden uitgesproken, behalve op Grote Verzoendag door de hogepriester in de voorhof van de tempel. In de 16e eeuw werden de vocalen in Rome ingevuld tot de naam Jehovah, later achtte men Jahwe {1899} waarschijnlijker.

Thematische woordenboeken

K. van Dalen-Oskam & M. Mooijaart (2005), Nieuw bijbels lexicon: woorden en uitdrukkingen uit de bijbel in het Nederlands van nu, uitgebreid met De Nieuwe Bijbelvertaling, Amsterdam

Jehova, eigennaam van de God van Israël.
Jehova's getuige, ook wel verkort tot jehova, in België getuige van Jehova, lid van een internationale christelijke beweging, die zich richt op verkondiging van het evangelie en de verspreiding van literatuur, een strenge moraal hanteert en gericht is op de eindtijd. Vaak, met name in negatieve zin, genoemd om hun vasthoudendheid tijdens hun evangelisatiebezoeken.

De naam van God werd in het Hebreeuwse deel van de bijbel vaak slechts met medeklinkers aangeduid als JHWH. Doorgaans wordt deze naam in het Nederlands weergegeven door HEER of Heer (zie ook bij Heer) en in jongere vertalingen door de vocalisatie Jahwe(h). Een oudere oplossing voor het tetragram JHWH is Jehovah of Jehova. Deze naam berust echter op een verkeerde interpretatie van bepaalde aanwijzingen in de Hebreeuwse tekst; hij werd door christelijke theologen in het renaissancetijdperk gevormd op basis van de vocalen van de godsnamen Adonai of Elohim die vanaf zekere periode naast of in plaats van JHWH gebruikt werden. De Statenbijbel noemt Jehova in de Kanttekeningen: 'Na de voleyndinge van het werck der scheppinge, wort hier aldereerst Gode de naem van Iehovah gegeven, beteeckenende [...]' (Kanttekeningen op Genesis 2:4). Vooral enkele 18e-eeuwse vertalingen nemen de naam Jehova in de tekst op, en ook Van der Palm (1818-1830) noemt hem een enkele keer. In de negentiende eeuw treffen we hem regelmatig aan in literaire en religieuze teksten; nu is hij niet gebruikelijk meer. In de Nieuwe Bijbelvertaling is er na uitvoerige discussie voor gekozen om bij de traditie aan te sluiten en JHWH weer te geven door HEER (zie ook Heer). De naam Jehova's getuigen bestaat (in het Engels althans, als Jehovah's Witnesses) sinds 1931 en is gebaseerd op Jesaja 43:10-12: 'Jullie zijn mijn getuige - spreekt de HEER -, / dat ik werkelijk God ben' (Jesaja 43:12, NBV ). In het Nederlands is hij vertaald uit het Amerikaans-Engels, de beweging is immers van oorsprong Amerikaans, en sterk internationaal van karakter.

Bijbel van Van der Palm (1818-1830), Psalmen 121:5. Uw Wachter is JEHOVA! JEHOVA uwe schaduw, aan uwe regterhand!
[In een recensie van een toneelstuk:] De ex vaart op het compas van Jehova, in elk donker steegje gaat God aan zijn zij. (De Volkskrant, 27-2-1993)
De relatieve opdringerigheid die de Getuigen van Jehova kenmerkt, is de mormonen vreemd. (De Standaard, nov. 1995)
Een infiltrant maakte geluid en beeldopnamen bij de Jehova's getuigen in Bussum, waar Appie ingetreden was. (Journaal, feb. 1995)

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

Jahweh (Hebreeuws YHWH)
Jehova (Latijn Iehova)
Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut