Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

hermandad - (politie)

Etymologische (standaard)werken

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

hermandad [politie] {1824} < spaans hermandad [broederschap, de naam van middeleeuwse verbonden, vooral tussen steden, ter onderlinge bescherming en handhaving van de orde], waarvan de belangrijkste was de Santa Hermandad [Heilige Hermandad] < latijn germanitas [band tussen broers en zusters, verwantschap tussen steden van dezelfde moederstad; me. lat. broederschap (in geestelijke zin)], van germanus [van broers en zusters met dezelfde ouders (vader); broederlijk, zusterlijk], verwant met germen [kiem, spruit, afstammeling] en gignere [verwekken, voortbrengen].

Thematische woordenboeken

T. Pluim (1922), Wetenswaardig allerlei: bijdragen tot algemeene kennis voor studeerenden bijeenverzameld door T. Pluim, Groningen

Hérmandad. Men noemt de politie wel eens, min of meer schertsend, de Heilige Hermandad. Het is een Spaansch woord, dat verbroedering, broederschap, vereeniging beteekent. Omstreeks 1250 ontstonden in Spanje verbonden tusschen de steden om de veiligheid te bevorderen en de rooverijen van den adel tegen te gaan. De koning nam deze vereenigingen in bijzondere bescherming, ja, gebruikte ze zelfs om den adel te onderwerpen. Rang noch stand kon een roover of een verstoorder van den landvrede tegen de strafoefening van de Hermandad vrijwaren, zelfs het asylrecht der kerkenAls een misdadiger in een kerk of op een kerkhof vluchtte, mocht hij daar niet gevangen genomen worden, wijl deze gewijde grond een asyl of vrijplaats was. Soms metselde men de deuren toe, om den vluchteling den hongerdood te doen sterven. behoefde zij niet te eerbiedigen. Zij kreeg toen het predicaat van “Heilige” (Hermandad). Omstreeks 1550 was de Hermandad afgedaald tot een soort van bereden politie, die de veiligheid op de landwegen handhaafde.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

hermandad ‘politie’ -> Indonesisch † hérmandad ‘politie’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

hermandad politie 1824 [WEI] <Spaans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut