Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

gluten - (eiwitachtige kleefstof in graan)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

gluten zn. ‘eiwitachtige kleefstof in graan’
Nnl. lymerig vogt, gluten (over sperma van een vogel) [1772; WNT uitstorting], kleefstof of plantenlijm, gluten [1812; WNT Aanv.], plantenlijm uit maïs ... op dezelfde wijze als men uit tarwenmeel ... gluten maakt [1839; WNT zeïne], kinderen lijdende aan coeliakie, een gevaarlijke ingewandziekte, die geen gluten verdragen [1962; WNT Aanv.].
Internationale wetenschappelijke term, gebaseerd op Latijn glūten ‘lijmstof, gom’, naast Laatlatijn glūs (genitief glūtis) ‘lijm’, misschien verwant met → klei.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

gluten [kleefstof uit graankorrels] {1772} < latijn gluten [lijm] (vgl. glutinantia).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2007), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Supplement, Stellenbosch

gluten s.nw.
Mengsel van plantproteïene wat in graankorrels voorkom.
Uit Ndl. gluten (1812).
Ndl. gluten uit Latyn gluten 'lym', so genoem omdat die stof taai en klewerig is en as kleefstof en bindmiddel gebruik word.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

gluten kleefstof uit graankorrels 1770 [Papillon] <Latijn

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut