Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

geografie - (aardrijkskunde; studie van de fysische aarde)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

geografie zn. ‘aardrijkskunde; studie van de fysische aarde’
Vnnl. hier hebdy ... beschreuen ..., nae de conste der Geograhie, T graeffschap van Hollant [1545; Koeman 1994], geographie ‘aardebeschijving’ [1553; van den Werve], ‘beschrijving van landen’ [1595; WNT wereld]; nnl. in de definitie van W. Bilderdijk: de Geographie ... is de kennis of wetenschap van de verdeeling der oppervlakte des aardrijks; en dit, in betrekking tot vaste en vloeistof en de ligging en gedaante van die, het geen Physische Geographie heet ... [1813; WNT Aanv.].
Internationale wetenschappelijke term, gebaseerd op Latijn geōgraphia < Grieks geōgraphíā ‘beschrijving van het aardoppervlak’, samengesteld uit gẽ ‘aarde, land, grond’, van onbekende verdere herkomst, en -graphíā ‘beschrijving’ bij gráphein ‘schrijven, inkerven’, zie → -grafie. Zie ook → geologie.
Lit.: C. Koeman (red.) (1994), Gewestkaarten van de Nederlanden door Jacob van Deventer, 1536-1545, Alphen a/d Rijn, gewestkaart ‘Hollant’

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

geografie [aardrijkskunde] {geographie 1650} < frans géographie [idem] < latijn geographia; van grieks geōgraphein [de aarde beschrijven], van [aarde] + -graphia (vgl. -grafie).

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

geografie (Frans géographie)

P.H. van Laer (1964), Vreemde woorden in de sterrenkunde, 2e druk, Groningen

Geografie (= Gr. γεωγραφία (geoographia); < → geo-, + → -grafie. Aardbeschrijving, aardrijkskunde.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

geografie ‘aardrijkskunde’ -> Indonesisch géografi ‘aardrijkskunde’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

geografie aardrijkskunde 1592 [De Jonge I, 167-168] <Frans of Latijn

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut