Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

genius - (beschermgeest; persoon met veel invloed op een ander)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

genius zn. ‘beschermgeest; persoon met veel invloed op een ander’
Nnl. dat mij een gelukkige genius geinspireert heeft [1798; WNT zien], de Genius van Europa ‘de beschermgeest van Europa’ [1804; WNT], dat een goede genius mij ... naar Brugge voeren zou [1879; WNT doorschrijden].
Ontleend aan Hoogduits genius, waar het in de 16e eeuw, de tijd van het humanisme, bekend werd als ‘beschermende geest van een persoon, volk of land’, uit klassiek Latijn genius ‘beschermgeest’, zie → genie 1.
Genius komt vooral nog voor in de combinaties goede genius en kwade genius. Tot de 18e eeuw werd het Latijnse begrip genius meestal weergegeven met Nederlandse vertalingen als geest, beschermgeest of beschermengel.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

genius [beschermgeest] {1805} < latijn genius [idem] (vgl. geniaal).

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

genius (Latijn genius)

T. Pluim (1922), Wetenswaardig allerlei: bijdragen tot algemeene kennis voor studeerenden bijeenverzameld door T. Pluim, Groningen

Genius (Lat.) is een goede geest, een beschermengel. (Meervoud genii of geniën.)

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

genius beschermgeest 1597 [WNT belachen] <Latijn

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut