Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

gebroeders - (personen die elkaars broer zijn)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

gebroeders zn. mv. ‘personen die elkaars broer zijn’
Mnl. gebrueder ‘gebroeders’ [1240; Bern.], gebrodere [1300; CG I, 2797], gebroedere [1300-50; MNW], gebroeder [1410; MNW], gebroeders [1400-50; MNW]; vnnl. gebroederen [1530; MNW].
Collectiefvorming bij → broeder met het voorvoegsel → ge- (sub c).
Os. gibrōthar, ohd. gibruoder (nhd. Gebrüder ‘gebroeders’), oe. gebrōðor, gebrōðra, gebrōðru.
Broeder is oorspr. een woord met een uitgangsloos meervoud. Vandaar dat de eerste attestatie geen meervoudsuitgang heeft, maar wel als meervoud moet worden opgevat.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

gebroeders* [broers] {gebroeder, gebrueder [broers] 1201-1250, ghebroeders 1410} oudsaksisch gibrothar, oudhoogduits gibruoder, oudengels gebroðor; collectief bij broeder, gevormd met ge-.

J. de Vries (1971), Nederlands Etymologisch Woordenboek, Leiden

gebroeders znw. m. mv. mnl. ghebroeder, -dere, -ders, -deren, os. gibrōthar, ohd. gibruoder, oe. gebrōðor, gebrōðra, gebrōðru. — Collectief bij broeder.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

gebroeders znw. mv., mnl. ghebroeder, -dere, -ders, -deren. = ohd. gibruoder (nhd. gebrüder), os. gibrôthar, ags. gebrôðor, gebrôðra, gebrôðru.

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

F. Aarts (2017), Etymologisch Dictionairke vaan ’t Mestreechs, Maastricht

gebreurs (zn.) mv. broers; < Duits Gebrüder.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

gebroeders* broers 1240 [Bern.]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut