Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

facsimile - (nauwkeurige grafische reproductie, replica)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

facsimile zn. ‘nauwkeurige grafische reproductie, replica’
Nnl. facsimile ‘id.’ in de ondertitel van Stukken betr. de Unie van Utrecht (1578-79): facsimile van den oorspronkelyken druk te Delft by Aelb. Hendricxz. met dezelfde letteren die hij gebruikt heeft, gedrukt, en van de handteekeningen die in de oorspronk. stukken bewaard worden [1778; Picarta], facsimile “nateekening, schrift waarin de hand des schrijvers zeer gelijkend nagemaakt is” [1824; Weiland].
Ontleend aan Latijn fac simile, uit de gebiedende wijs van facere ‘maken’ (verwant met → doen, en zie ook → feit) en simile ‘het gelijke’, de gesubstantiveerde onzijdige vorm van het bn. similis ‘gelijk’, zie → simultaan. Zie ook → fax.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

facsimile [nauwkeurige nabootsing] {fac simile 1824} gevormd van latijn fac [doe, maak], gebiedende wijs enk. van facere (vgl. factotum) + simile, zelfstandig gebruikt o. enk. van similis [gelijk], dus lett.: maak het gelijke, hetzelfde.

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

faksimilee s.nw.
Noukeurige afbeelding, kopie.
Uit Ndl. facsimile (1912).

Thematische woordenboeken

T. Pluim (1922), Wetenswaardig allerlei: bijdragen tot algemeene kennis voor studeerenden bijeenverzameld door T. Pluim, Groningen

Facsimile (Lat. van facere = maken en simile = wat gelijk is; spr. faksiémilee). Aldus heet een nabootsing van een handschrift, handteekening enz., die volkomen op het oorspronkelijke (origineel) gelijkt. Bijv. in de “Gesch. der Ned. Letterkunde” van dr. J. ten Brink vindt men facsimilés van oude handschriften, van handteekeningen onzer dichters, van enkele hunner gedichten of brieven, zelfs van de titelbladen hunner eerste uitgaven.
Van zeer zeldzame handschriften worden soms in ’t belang der wetenschap fascimilés (langs fotografischen weg) gemaakt.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

facsimile nauwkeurige nabootsing 1824 [WEI]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut