Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

exploot - (aanzegging van een dagvaarding)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

exploot zn. ‘aanzegging van een dagvaarding’
Mnl. exploot ‘aanzegging van een dagvaarding’ [14e eeuw; MNHWS], ‘voltrekking, uitvoering’ [1482; MNHWS]; vnnl. exploit, exploot ‘onderneming’ [1555; WNT], ‘acte waarbij een deurwaarder aanzegging doet van een dagvaarding’ [1656; WNT].
Ontleend aan Frans exploit ‘heldendaad; dagvaarding’ [1080] < Latijn explicitus ‘gemakkelijk’, zie → exploiteren.
In het Nederlands betekende het oorspr. net als in het Frans ‘geruchtmakende daad’ of ‘onderneming op krijgsgebied’ (nog in 1824 exploit ‘grote daad’ [Weiland]). Deze betekenis komt in België nog steeds voor. In de standaardtaal bestaat, net als in het Frans, nu alleen nog de juridische betekenis ‘aanzegging’.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

exploot [betekening] {exploot, exploi(c)t [uitvoering, aanzegging van een dagvaarding] 1482} < frans exploit [idem] < latijn explicitum, verl. deelw. van explicare (vgl. expliceren).

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

exploot (Frans exploit)
Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

exploot ‘betekening’ -> Indonesisch éksploat ‘betekening’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

exploot betekening 1482 [HWS] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Instituut voor de Nederlandse Taal