Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

escapade - (ongeoorloofd uitstapje; slippertje)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

escapade zn. ‘ongeoorloofd uitstapje; slippertje’
Nnl. eschappade ‘ontsnapping’, escapade “gekke kuur, moedwillige jongensstreek” [1824; Weiland], ‘slippertje’ [1840; WNT Aanv.]. Eerder al als werkwoord eschapperen ‘ontsnappen, ontkomen’ [1658; Meijer] (nog als West-Vlaams schaperen).
Ontleend aan Frans escapade ‘ontsnapping uit de dagelijkse verantwoordelijkheden, avontuurtje’, ontwikkeld uit ‘ontsnapping, vlucht’ [1575; Rey] < Spaans escapada ‘id.’ [17e eeuw; Corominas, maar wrsch. wel ouder], afleiding van het werkwoord escapar ‘ontsnappen’ < vulgair Latijn *excappare ‘id.’, gevormd uit → ex- en Laatlatijn cappa ‘koorkap, mantel’, zie → kap 1, dus letterlijk ‘zijn mantel uitdoen (achterlaten voor achtervolgers)’.
De vernauwing tot de huidige betekenis heeft zich al in het Frans voorgedaan. Spaans escapade heeft nog steeds de algemene betekenis ‘ontsnapping’ en kan dus niet rechtstreeks de bron zijn van het Nederlandse woord.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

escapade [dwaze streek] {1824} < spaans escapada [idem], misschien via frans escapade (vgl. échappade).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

eskapade s.nw.
Waaghalsige avontuur, ondeunde streep.
Uit Ndl. escapade (1824) of Eng. escapade (1653).
Ndl. escapade en Eng. escapade uit Fr. escapade uit Latyn scappata uit die ww. scappare 'ontsnap'.

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

escapade (Spaans escapada)
Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

escapade dwaze streek 1824 [WEI] <Spaans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut