Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

contingent - (verplicht aandeel in troepen; legergroep)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

contingent zn. ‘verplicht aandeel in troepen; legergroep’
Vnnl. contingent ‘te leveren aandeel’ [1545; Stall.], ‘te leveren aandeel aan een vloot’ [1653; WNT Supp. af].
Ontleend aan Frans contingent ‘te leveren aandeel’ [1690; TLF], eerder ‘dat wat iemand toekomt’ [1509; TLF], daarvoor alleen als bn. ‘wat iemand toekomt’ [1459; TLF] en ‘wat gebeurt maar niet noodzakelijk is’ [1370; TLF]. Dat woord stamt van Latijn contingēns, het teg.deelw. van contingere ‘aanraken, toevallig ergens aankomen; ten deel vallen’, gevormd uit → com- ‘samen, met’ en het werkwoord tangere ‘aanraken’, zie → tangens. De militaire betekenis verschijnt ook in het Frans en is mogelijk daaraan ontleend.

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

contingent [verplicht, toegewezen aandeel] {1625} < frans contingent [aandeel, bijdrage, contingent] < latijn contingere (teg. deelw. contingens, 2e nv. contingentis) [aanraken, tot iem. in betrekking staan, aangaan, ten deel vallen], van com [samen] + tangere [raken].

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

contingent ‘vast aandeel of hoeveelheid’ -> Indonesisch kontingén ‘vast aandeel of hoeveelheid; groep personen die een regio of land vertegenwoordigen; groepen pelgrims die samen naar Mekka gaan’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

contingent vast aandeel of hoeveelheid 1625 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut