Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

classificeerder - (losse scheepsarbeider)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

classificatie zn. ‘indeling in klassen’
Nnl. classificatie “het afdeelen, de ordening, schikking (in vakken)” [1824; Weiland], ‘systematische indeling’ [1896; WNT Aanv.].
Ontleend aan Frans classification ‘id.’ [1780; Rey], op basis van het werkwoord classifier gevormd naar het model van een niet-overgeleverde vorm Latijn *classificātiō, bij het werkwoord classificāre ‘indelen in klassen’. Dit zou zijn gevormd uit het zn. classis ‘klasse, afdeling; vloot’, zie → klas, en een afleiding van het werkwoord facere ‘maken, doen’, dat verwant is met → doen, en zie ook → feit.
classificeren ww. ‘in klassen indelen’. Nnl. geclassificeerd (verl.deelw.) ‘systematisch ingedeeld’ [1812; WNT Aanv.], klassificeeren ‘indelen in soorten, klassen’ [1871; WNT Aanv.], classificeeren, classifiëeren ‘id.’ [1872; Dale]. De vorm classifiëeren is ontleend aan Frans classifier ‘indelen in (systematische) klassen’ [begin 16e eeuw; Rey] < Latijn classificāre; de huidige vorm is aangepast aan of rechtstreeks ontleend aan het Latijn.. ♦ classificeerder zn. ‘los havenarbeider, schoonmaker bij schepen’. Nnl. classificeerders (mv.) ‘scheepsschoonmakers’ [1951; WNT Aanv.]. Afleiding van classificeren. Zo genoemd omdat de schoonmaak verricht wordt in het kader van de classificatie, de officiële periodieke controle.

EWN: classificatie zn. 'indeling in klassen' (1924)
ANTEDATERING: de Mineraalen, onder eene algemeene classificatie te brengen [1778; Vad.lett. 1, 164]
EWN: ♦ classificeren ww. 'in klassen indelen' (1812)
ANTEDATERING: deeze aangezigten … "classificeeren"; is het werk van den Physiognomist [1780; Lavater 1, 57]
EWN: ♦ classificeerder zn. 'los havenarbeider, schoonmaker bij schepen' (1951)
ANTEDATERING: classificeerder 'indeler' in: classificeerder van witte wijnen [1880; De Tijd (KB) 15/3]
Later: classificeerder 'scheepsschoonmaker' in: De vereeniging van Classificeerders ... bij de Stoomvaartmaatschappij "Nederland" [1915; Het Volk (KB) 7/12] (EWN: 1951)
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

classificeerder [losse scheepsarbeider] {na 1950} van classificeren (vgl. classificatie); eig. iemand die voor de periodieke controle op de classificatie van schepen de benodigde (in de praktijk zware) werkzaamheden verricht als schoonmaken en afbikken.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

classificeerder losse scheepsarbeider 1951 [Aanv WNT]

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut