Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

bedrijven - (doen, verrichten)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

bedrijven ww. ‘doen, verrichten’
Mnl. bedriuen ‘besturen, regelen’ [1282; CG I, 640], ‘doen, uitvoeren’ [1285; CG II, Rijmb.] ‘(land) bewerken’ [1303; MNHWS], ‘brengen, drijven’ [1300-25; MNW-R], ‘bewerkstelligen’ [1350-1410; MNW].
Afleiding met → be- van het werkwoord → drijven; zie ook → bedrijf, → bedreven.
Mnd. bedriven ‘bedrijven, beheren, vee weiden, drijven, uitoefenen, misleiden, omkopen’; nhd. betreiben ‘bedrijven’; nfri. bedriuwe.
bedrijvig bn. ‘ijverig, altijd bezig’. Nnl. bedrijvig ‘id.’ [1832; WNT wijkbeld]. Afleiding van bedrijven met het achtervoegsel → -ig.

EWN: bedrijven ww. 'doen, verrichten' (1282)
ANTEDATERING: [b]edriuen 'een bedrijf uitoefenen' [1278; VMNW]
EWN: ♦ bedrijvig bn. 'ijverig, altijd bezig' (1832)
ANTEDATERING: vnnl. eerst bedryvigheyt 'bezigheid' [1539; Erné/Van Dis 1, 156]
Later: bedryvig 'werkzaam' [1721; Boekzaal 1, 514] (EWN: 1832)
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2003), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Stellenbosch

2bedryf ww.
1. Volvoer, verrig, pleeg. 2. Vertoon, blyke gee van.
Uit Ndl. bedrijven (Mnl. bedriven in bet. 1, 1698 in bet. 2).
D. betreiben.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

bedrijven ‘doen’ -> Duits betreiben ‘doen, begaan’ (uit Nederlands of Nederduits); Deens bedrive ‘doen, begaan’ (uit Nederlands of Nederduits); Noors bedrive ‘begaan, doen’ (uit Nederlands of Nederduits); Zweeds bedriva ‘verrichten, doen, uitoefenen’ (uit Nederlands of Nederduits); Negerhollands bedriev ‘doen, begaan’.

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut