Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

baguette - (dun stokbrood)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

baguette zn. ‘dun stokbrood’
Nnl. baguette [1976; Dale].
Ontleend aan Frans baguette ‘stokje’ [1510], later ook ‘stokbrood’ < Italiaans bacchetta, verkleinwoord van bacchio ‘stok’ < Latijn baculum ‘stok’ (zie ook → bacil). Het brood is genoemd naar de vorm.
Eerder kwam baguette al voor als term uit de juweliersvaktaal: ‘rechthoekig stukje zilver om lepels en vorken uit te smeden; langwerpig stukje geslepen diamant’ (bijv. Dale Hwb 1956), en in de betekenis ‘trommelstok’ [1795; WNT Aanv.].
Anders dan de omschrijving Frans brood doet vermoeden, komt de baguette oorspr. niet uit Frankrijk, maar uit Oostenrijk.

EWN: baguette zn. 'dun stokbrood' (1976)
ANTEDATERING: hun dagelijkse baguette [1956; Nieuwe Leidsche courant (Ld) 28/7]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

baguette [langwerpige diamantvorm] {1832 in de betekenis ‘rietje, dun stokje’} < frans baguette [stokje] < italiaans bacchetta, verkleiningsvorm van bacchio [stok] < latijn baculum [idem] (vgl. bacil).

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2007), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Supplement, Stellenbosch

baguette s.nw.
1. Juweel, gewoonlik 'n diamant, wat reghoekig geslyp is. 2. Lang Fr. brood.
Uit Eng. baguette (1926 in bet. 1, 1958 in bet. 2).
Eng. baguette uit Fr. baguette uit It. bacchetta, die verkleinw. van bacchio 'stok'. Die juweel en brood word so genoem omdat beide se langwerpige vorms aan dié van 'n stok herinner.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

baguette ‘(verouderd) stokje’ -> Papiaments † bagetsje ‘toverstokje’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

baguette stokbrood 1976 [GVD] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut