Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

aria - (solozangstuk)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

aria zn. ‘solozangstuk’
Nnl. aria ‘melodie, (zang)wijze’ [1754; WNT Supp.], ‘solozangstuk’ [ca. 1814; WNT Supp.].
Ontleend aan Italiaans aria ‘melodie, lied’ [1550; DEDLI], een betekenisuitbreiding van ‘manier, wijze, houding’ [voor 1374; DEDLI], dat semantisch uit aire, aria ‘lucht’ [1310-12; DEDLI] is ontwikkeld, op dezelfde manier als, of onder invloed van de analoge ontwikkeling van het Franse woord → air 1 ‘wijsje, deuntje’, maar ook ‘houding’.

EWN: aria zn. ‘solozangstuk’ (1754)
ANTEDATERING: Aria. 1. 'eerste aria' [1715; Alewijn, 47]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

aria [zangstuk] {1754} < italiaans aria [lucht, aria, lied, melodie] < latijn aëreus, aërius [lucht-, hoog oprijzend], van aer (2e nv. aeris) [lucht, atmosfeer] < grieks aèr [lucht].

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

G.J. van Wyk (2007), Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Supplement, Stellenbosch

aria s.nw.
Lied of sangstuk vir een stem, veral 'n kunstig bewerkte, liriese sangstuk vir een stem met begeleiding van klavier of orkes, ter onderskeiding van die eenvoudige lied waarmee dit oorspr. gelykbetekenend was.
Uit Ndl. aria (1754).
Ndl. aria uit It. aria 'lug, aria, lied, melodie' uit Latyn aëreus, aërius 'lug, hoog oprysend', met lg. van aer (2de naamval aeris) 'lug, atmosfeer' uit Grieks aèr 'lug'.

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

aria (Italiaans aria)
Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

aria ‘zangstuk’ -> Indonesisch aria ‘zangstuk’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

aria zangstuk 1754 [WNT] <Italiaans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut