Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

annexatie - (inlijving)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

annexeren ww. ‘inlijven’
Vnnl. annexeren ‘aanhechten’ [1545; Stall.], annexeerdt ‘(hij) verbindt (door rijm?)’ [1548; Mak 1959], annexeren “toevoegen, aenbinden” [1553; Mussem]; nnl. ‘gebied in bezit nemen’ [1859; WNT].
Ontleend aan Frans annexer ‘aanhechten’ [1277; Rey], ‘bijeenbinden’ [14e eeuw; Rey], ‘inlijven’ [14e eeuw; Rey], afleiding van het bn. annexe ‘verenigd’ [ca. 1265; Rey], ontleend aan Latijn annexus, verl.deelw. van annectere, gevormd uit → ad- ‘aan-, naar-’ en nectere ‘verbinden’, verwant met → net 1.
De betekenis ‘inlijven van een gebied’ is misschien niet uit het Frans overgenomen, maar ontstaan naar aanleiding van de annexatie van Texas door de Verenigde Staten in 1845.
annexatie zn. ‘inlijving’. Nnl. de annexatie van een vreemd volk [1870; WNT Supp.]. Ontleend aan Engels annexation ‘id.’ [1634-56; OED], dat is afgeleid van het werkwoord annex < Frans annexer, of rechtstreeks is ontleend aan middeleeuws Latijn annexatio.

EWN: annexeren ww. ‘inlijven’; de betekenis 'inlijven' (1859)
ANTEDATERING: Oude is geannexeerd 'Oude (een koninkrijk) is ingelijfd' [1857; Nieuw Amsterdamsch handels- en effectenblad (KB) 29/9]
EWN: ♦ annexatie zn. ‘inlijving’ (1870)
ANTEDATERING: de annexatie van deze streken [1836; AHB 31/5]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

annexatie [inlijving] {1870} < frans annexation < middeleeuws latijn annexatio [aanhechting, annexatie] (vgl. annexeren).

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

annexatie ‘inlijving’ -> Indonesisch anéksasi ‘inlijving’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

annexatie inlijving 1870 [WNT] <Frans

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut