Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

animatie - (activering)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

animeren ww. ‘moed geven; aanmoedigen’
Vnnl. animeren ‘bezielen, leven geven’ [1400-50; MNHWS], animeert ‘geeft leven, bezielt’ [1500-20; MNW-P], animeren ‘moed geven’ [1553; Werve], ‘aanmoedigen’ [1570; WNT]; nnl. animeren “bezielen, aanvuren” [1824; Weiland anima].
Ontleend aan Frans animer ‘moed geven’, dat zelf weer teruggaat op het Latijnse werkwoord animāre ‘leven inblazen’. Dit behoort bij het zn. animus ‘geest, ziel’, zie → animo.
animatie zn. ‘filmtechniek’. Vnnl. animatie ‘het animeren, aanmoediging’ [1657; WNT Supp.]; nnl. animatie “bezieling” [1824; Weiland], ‘levendigheid, drukte’ [1895; WNT], maar in de moderne taal vooral ‘filmtechniek’, eerst nog vooral in samenstellingen: animatiefilm “klei-, poppen- of tekenfilm” [1984; Dale], later ook als verkorting animatie en computeranimatie [1992; Dale]. Gevormd bij het werkwoord animeren, maar met de huidige betekenis overgenomen uit het Engels, als vakterm in de tekenfilmindustrie.

EWN: ♦ animatie zn. ‘filmtechniek’; de betekenis 'filmtechniek' (1992)
ANTEDATERING: de beperkte animatie (van poppen in tv-spots) [1962; Nieuwe Leidsche courant 17/3]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

animatie [activering] {1657 in de betekenis ‘aansporing’} gevormd van animeren.

Thematische woordenboeken

Nicoline van der Sijs (2005), Groot Leenwoordenboek

animatie ‘bezieling’ (Frans animation); ‘bewegend beeld’ (Engels animation)
Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

animatie ‘activering’ -> Indonesisch animasi ‘activering’.

Dateringen of neologismen

N. van der Sijs (2001), Chronologisch woordenboek: de ouderdom en herkomst van onze woorden en betekenissen, Amsterdam

animatie activering 1657 [WNT]

animatie bewegend beeld 1984 [GVD] <Engels

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut