Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

aftrekker - (flesopener, kurkentrekker)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

aftrekken ww. ‘verwijderen; rekenkundig verschil bepalen; masturberen’
Mnl. aftrecken ‘losrukken, wegtrekken’ [1240; Bern.], ‘afschaffen’ [1265; Stall. I, 62], en ook al als wiskundige term afftrecken [1445; Claes 1994b]; vnnl. aftrecken vander somme als financiële term [1546; Naembouck]; nnl. als rekenterm en later ook door de aangeduide beweging, net als afrukken en afsjorren, overdrachtelijk (en eufemistisch) gebruikt in de betekenis ‘masturberen’ [1906; Boeventaal].
Gevormd uit → af- en → trekken.
Mnd. aftrecken ‘af-, wegtrekken’; nfri. ôftrekke ‘wegtrekken’.
Simon Stevin (1548-1620) propageerde aftrekken als rekenkundige term in 1613: het tegengestelde van optellen.
aftrekker zn. (BN) ‘flesopener, kurkentrekker’. Nnl. aftrekker ‘id.’ [1873; WNT Supp.].
Lit.: K. de Groot (1919) ‘Het purisme van Simon Stevin’, in: NTg 13, 161-182, hier 168; F. Claes s.j. (1995) ‘Simon Stevin als bron voor Kiliaan’, in: TNTL 111, 55-64; Heestermans 1980; Kool 1999

EWN: ♦ aftrekker zn. (BN) 'flesopener, kurkentrekker' (1873)
ANTEDATERING: Een aftrekker 'een kurkentrekker' [1807; Koninklijke courant (KB) 15/9]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

Thematische woordenboeken

M. De Coster (2007), Groot scheldwoordenboek: van apenkont tot zweefteef, Antwerpen

aftrekker: (vulgair) iemand die veel masturbeert. Sedert begin twintigste eeuw. Reeds bij Henke.

Aftrekker, onanist. Van Dale noemt het ‘plat’. (J.J.M. van Dam, ‘Jantje Kaas en zijn jongens,’ Tijdschrift voor Indische Taal-, Land- en Volkenkunde, 1942-1948)
Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut