Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

achterwege - (ongebeurd)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

achterwege bn. ‘ongebeurd’
Mnl. achter weghe ‘op de weg, langs de weg’; vnnl. in de combinatie achter weghe laten ‘nalaten’ [16e eeuw; WNT].
Gevormd uit → achter en de datief van het zn.weg 1 met lokale betekenis: ‘wat nog op weg is, niet aangekomen is’. De verbinding achterwege blijven had de betekenis ‘langs de weg blijven’ dus ‘uitblijven’.

EWN: achterwege bn. 'ongebeurd' (z.j.)
ANTEDATERING: achterwege 'langs de weg' [1315-35; MNW-R]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

P.A.F. van Veen en N. van der Sijs (1997), Etymologisch woordenboek: de herkomst van onze woorden, 2e druk, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen

achterwege* in uitdrukkingen als achterwege laten [niet laten geschieden], achterwege blijven [niet gebeuren] van achter weghe [langs de weg] {1265-1270} van achter + weg1; ‘achterwege laten’ betekent dus: ergens langs de weg laten staan, niet meenemen.

N. van Wijk (1936 [1912]), Franck's Etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, 2e druk, Den Haag

achterwege bijw. Uit mnl. achter wēghe “op, langs den weg”.

J. Vercoullie (1925), Beknopt etymologisch woordenboek der Nederlandsche taal, Den Haag / Gent

achterwege bijw., hier achter = over, door... heen, gelijk veelmaals in ’t Mnl.: verg. zijnen weg volgen en Fr. suivre son chemin.

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

achterwege blijven, laten ‘uitblijven, niet doen’ -> Fries efterwege bliuwe, litte ‘uitblijven, niet doen’.

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut