Meehelpen? Ga naar etymologieWiki

 

Jaarwoord generator van Genootschap Onze Taal

 

aanhalen - (citeren)

Etymologische (standaard)werken

M. Philippa, F. Debrabandere, A. Quak, T. Schoonheim en N. van der Sijs (2003-2009) Etymologisch Woordenboek van het Nederlands, 4 delen, Amsterdam

aanhalen ww. ‘citeren’
Mnl. aenhalen ‘aanhouden, in beslag nemen’ [1325; MNW], ‘naar zich toe trekken’ [1357; MNW]; vnnl. aenhalen ‘lokken’ [1548; WNT]; nnl. aanhalen ‘citeren’ [1787; WNT].
Gevormd uit → aan en → halen.
De betekenis ‘citeren’ moet voortgekomen zijn uit mnl. ‘iets aandragen, halen en ergens brengen’ (MNW).
aanhalingsteken zn. ‘teken om een citering aan te duiden’. Nnl. aanhalingsteeken “dubbele komma's, guillemets” [1872; Dale]. Weiland (1799) spreekt al wel van aanhaling. Sewel (1708b) gebruikt de aanhalingstekens, maar bespreekt ze niet.

EWN: aanhalen ww. 'citeren'; de betekenis 'citeren' (1787)
ANTEDATERING: vnnl. aengehaelt 'geciteerd' [1680; Malvezzi, 219]
EWN: ♦ aanhalingsteken zn. 'teken om een citering aan te duiden' (1872)
ANTEDATERING: Van welk een gebruik is het aanhalingstéken? [1784; Winkelman, 122]
[J. Luif (2010-2018), 'Oudere dateringen van woorden uit het EWN', in: Trefwoord (bewerkt)]

Dialectwoordenboeken en woordenboeken van variëteiten van het Nederlands

J. van Donselaar (1989), Woordenboek van het Surinaams-Nederlands, Muiderberg

aan’halen (haalde aan, heeft aangehaald), (ook:) zeggen, verklaren; opnoemen (zonder dat geciteerd of verwezen wordt). Tegenover de Redaktie van Join verklaarden de studenten dat het verblijf in het bos erg leerrijk was geweest, en dat ze de instrukties goed hebben gevolgd. Ze haalden ook aan dat de geschoten kapasies*, baboenapen* en de vogels erg gesmaakt hebben (Join 7: 8; 1980).

Uitleenwoordenboeken

N. van der Sijs (2010), Nederlandse woorden wereldwijd, Den Haag; met aanvullingen uit Uitleenwoordenbank 2015

aanhalen ‘aantrekken’ -> Deens anhale ‘een touw strak aantrekken’ (uit Nederlands of Nederduits); Noors † anhale ‘strak aantrekken’ (uit Nederlands of Nederduits).

Overige werken

Woordenboek der Nederlandsche taal (WNT) & Middelnederlandsch woordenboek (MNW) & Vroegmiddelnederlands woordenboek (VMNW) & Oudnederlands woordenboek (ONW) – alle onderdeel van de Geïntegreerde Taalbank (GTB)

Zoek dit woord op in het WNT, MNW, VMNW, ONW.

Hosted by Meertens Instituut